Makale Sahibi: Av. Dr. Yahya Deryal

 

Yeni KONKORDATO HUKUKU

Av. Dr. Yahya DERYAL

www.yahyaderyal.net

2018 yılı Mart ayında yürürlüğe giren ve İcra ve İflas Kanunu’nun konkordato hükümlerinde köklü değişiklikler yapan 7101 sayılı Kanun, Gerekçe’sinde varlık sebebini şu şekilde açıklamaktadır:  

İflasın ertelenmesi kurumunda alacaklıların herhangi bir şekilde söz sahibi olamaması, sürecin borçlu ve mahkeme arasında yürütülmesi ve yaşanan yargılama sorunları birlikte değerlendirildiğinde bu kurumun tamamıyla yürürlükten kaldırılması ve yerine alacaklılar ile borçlunun bir müzakere sonrasında anlaşmaları ve bu anlaşmanın mahkemece tasdiki esasına dayanan konkordato kurumunun daha etkin ve aktif bir şekilde kullanılması ticari ve sosyal hayat bakımından bir ihtiyaç olarak görülmüştür”.

7101 Sayılı Yeni Kanun, iflasın ertelenmesi kurumunu tamamen ortadan kaldırıp, yerine, daha verimli ve kolay işleyebilir bir konkordato sistemi öngörmüştür. Bu sisteme göre, borçlu ve alacaklılar arasında anlaşma sağlanabilmesi halinde, alacaklıların belirli bir çoğunluğunun kabul edeceği plan dahilinde, borçların ödenmesi sağlanabilecektir.

Sürecin, mahkeme nezaretinde/denetiminde ve uzman komiser rehberliğinde işleyecek olması, alacaklılar kadar borçlu taraf için de önemli bir güvence teşkil etmektedir. Konkordato ile borçluya borçlarını ödemek üzere belirli bir vade tanınabileceği (vade konkordatosu) gibi, alacaklıların alacaklarının belirli bir kısmından/yüzdesinden feragat etmeleri şartıyla borcun ödeneceği (tenzilat konkordatosu) hatta hem vade hem de tenzilat birlikte kararlaştırılabilir.

Yeni sistem ile getirilen önemli yenilikler şöyle sıralanabilir:

  1. Tacir sıfatı bulunmayan borçluların da konkordato talep edebilmesi ve borçlarını yapılandırabilmesi imkanı getirilmiştir.
  2. Konkordato sürecine nezaret edecek mahkeme, icra mahkemesi değil, asliye ticaret mahkemesidir.
  3. Borçluya tanınacak mühlet, “kesin” ve “geçici” olmak üzere iki aşamaya ayrılmış olup, talep üzerine geçici mühlet kararı veren mahkeme, gerekli gördüğü tedbirleri alabilecektir.
  4. Borçlunun taraf olduğu sözleşmelerde, konkordato talebinde bulunmasını sözleşmeye aykırı bir haklı fesih sebebi sayan veya borcu muaccel hale getiren sözleşme hükümleri mühlet süresince uygulanmayacaktır.
  5. Borçlu, taraf olduğu sürekli borç ilişkilerini, komiserin uygun görüşü ve mahkemenin onayı ile feshedebilecektir.
  6. Alacaklılar, seçici bir “kurul” oluşturarak konkordato müzakerelerine katılabileceklerdir.
  7. Kaydedilmiş alacaklıların adet olarak yarısı (+) alacakların tutar olarak yarısı ya da alacaklıların adet olarak ¼’ü (+) alacakların tutar olarak 2/3’ünü aşan bir çoğunluk ile konkordto projesi alacaklılar tarafından kabul edilirse, diğer alacaklılar da bu sonuca razı olmak zorunda kalacaklardır.
  8. Konkordato sürecinin sonuçlandırılması gereken nihai süre, 5 ay (3 ay + 2 ay ilave) geçici mühlet, 1.5 yıl (1 yıl + 6 ay ilave) kesin mühlet ve konkordato tasdiki için ilave altı (6) ay olmak üzere toplam 2 yıl 5 ay olarak belirlenmiştir.

Not: Aşağıda kısmen yer verebildiğimiz, konkordato türleri ile şirketlerin borçlarını yeniden yapılandırması sürecini açıklayan ayrıntılı tablo, mail ([email protected]) yolu ile talep eden meslektaşlarımıza gönderilir

 

YENİ KONKORDATO HUKUKU VE ŞİRKETLERİN UZLAŞMA YOLUYLA YENİDEN YAPILANDIRILMASI

[ İİK m.285-309ü ]

1.İflas Dışı (Adi) Konkordato

[ İİK m.285-308g ]

(*) Vadesi gelmiş borçlarını ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlu, vade uzatmak veya tenzilat yaptırmak suretiyle borçlarını ödemek veya muhtemel bir iflâstan kurtulmak için konkordato talep edebilir.

(*) İflâs talebinde bulunabilecek her alacaklı da gerekçeli bir dilekçeyle, borçlu hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebilir.

(*) Yetkili ve görevli mahkeme, iflasa tabi borçlu için muamele merkezindeki; iflasa tabi olmayan borçlu için yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesidir.

(*) Talebe Eklenecek Belgeler:

  1. Konkordato ön projesi.
  2. Borçlunun malvarlığı ve mali durumu, son bilanço, gelir tablosu, nakit akım tablosu, hazırlanan ara bilanço, ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri, e-defter berat bilgileri, vadeleri ile birlikte tüm alacak ve borçlar listesi
  3. Alacaklıları, alacak miktarları ve imtiyaz durumunu gösteren liste
  4. Ön projeye göre alacaklıların eline geçmesi öngörülen miktar ile borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarların karşılaştırmalı tablosu
  5. Bağımsız denetim kuruluşunca hazırlanan ve ön projedeki teklife makul güvence veren denetim raporu (Küçük işletmelerin finansal analiz raporundan muafiyeti kaldırılmıştır: 19.12.2018)

(*) Talebe eklenecek belgelerin , başvurudan en fazla 45 gün güncel olması şartı kaldırılmıştır (19.12.2018)

(*) Belgelerin tamam olduğunu gören mahkeme, derhâl geçici mühlet kararı verir ve borçlu malvarlığını koruyucu tüm tedbirleri alır.

(*) Alacaklı konkordato talep etmişse, borçlu, mahkemece verilecek makul sürede belgeleri eksiksiz sunarsa geçici mühlet kararı verilir. Belge temini masraflarını alacaklı karşılar. Belge ve kayıtların süresinde ve eksiksiz sunulmazsa, geçici mühlet kararı verilmez ve alacaklının talebi reddedilir. 

(*) Mahkeme, geçici mühlet kararıyla birlikte geçici konkordato komiseri (1 veya 3 kişi) görevlendirir. Görevlendirilecek 3 komiserden birinin ilde yetkili bağımsız denetçilerden seçilmesi öngörülmüştür.

(*) Üç ay olan geçici mühlet, borçlu veya komiserin talebi ile en fazla iki ay daha uzatılır. Geçici mühletin toplam süresi beş ayı geçemez.

(*) Geçici mühlet talebinin kabulü, geçici komiser görevlendirilmesi, geçici mühletin uzatılması ve tedbirlere ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulamaz.

(*) Geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğurur.

(*) Geçici mühlet kararı, TTSG’nde ilân edilir, tapuya vergi dairesine, gümrük ve posta idarelerine, Bankalar Birliğine, ticaret ve sanayi odalarına, menkul kıymet borsalarına, SPK’na … bildirilir.

(*) Alacaklılar, ilânı izleyen 7 günlük kesin süre içinde dilekçeyle itiraz haklarını kullanabilirler.

(*) Kesin Mühlet:

Mahkeme, geçici mühlet içinde kesin mühlet hakkındaki kararını verir. Karar için tarafları duruşmaya davet eder.

(*) Mahkeme, konkordatonun başarı ihtimalini gördüğünde borçluya bir yıllık kesin mühlet verir. Değiştirme gereği duymazsa, komiserin göreve devamına hükmeder.

(*) Mahkeme gerek görürse komiserin de görüşünü alarak tek sayıdan oluşan ve 7 kişiyi geçemeyen ve ücret almayan bir alacaklılar kurulu seçer.

(*) Alacaklılar kurulu her ay en az bir kere toplanır ve mevcudun oy çokluğu ile karar alır. Komiser toplantıyı tutanağa bağlar.

(*) Kesin mühlet, komiserin gerekçeli talebi ile altı aya kadar uzatılabilir. Kesin mühlet içinde uzatma talebi borçludan gelirse yine komiserin varsa alacaklılar kurulunun da görüşü alınır.

Komiserin Görevleri:

  1. Konkordato projesinin tekmiline katkıda bulunmak
  2. Borçlunun faaliyetlerine nezaret etmek
  3. Mahkemece talep edilen ara raporlar sunmak
  4. Alacaklılar kurulunu düzenli bilgilendirmek
  5. İsteyen alacaklıları bilgilendirmek

(*) Asliye Ticaret Mahkemesi, komisere ilişkin şikayetleri kesin olarak karara bağlar.

(*) Adalet Bakanlığınca izin verilen eğitim kuruluşlarından sertifika almak şartıyla BAM bilirkişilik bölge kurulu nezdinde oluşturulacak özel sicil devreye girinceyte kadar, liste dışından komiser seçilebilecektir. Komiser, eş zamanlı olarak beşten fazla dosyada görev yapamaz.

(*) Görevi sebebiyle TCK anlamında kamu görevlisi sayılan komiser, iflas idaresi gibi kusuru ile verdiği zararlardan sorumludur. Hakkındaki dava adli yargıda görülür.

Alacaklılar Kurulu

Komiserin faaliyetlerine nezaret eder; komisere tavsiyelerde bulunur, mahkemeye görüş bildirir. Mahkemeden komiserin değiştirilmesini isteyebilir. Bu talep, borçlu ve komiser dinledikten sonra kesin karara bağlanır.

(*) Kesin mühlet içinde borçlunun mali durumunun iyileştiği komiserce rapor edilirse, mahkeme, borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet ederek kesin mühletin kaldırılmasına ve konkordato talebinin reddine karar verir.

(*) İflâsa tabi borçlu için, kesin mühlet verilmesi sonrasında aşağıdaki durumların gerçekleştiği komiserce rapor edilirse, mahkeme, borçlu ve varsa konkordato talep eden alacaklı ve alacaklılar kurulunu duruşmaya davet ederek kesin mühleti kaldırıp konkordato talebinin reddine ve borçlunun iflâsına resen karar verir:

  1. Borçlunun malvarlığının korunması için iflâs gerekli ise
  2. Konkordatonun başarısızlığı anlaşılıyorsa
  3. Borçlu komiserin talimatlarına uymazsa veya alacaklıları zarara uğratma amacıyla hareket ettiği anlaşılırsa (19.12.2018)
  4. Borca batık bir sermaye şirketi veya kooperatif konkordato talebinden feragat ederse

2 ve 3 no.lu haller iflâsa tabi olmayan borçlular için de caridir.

(*) Kesin mühlet talebinin kabulü ile mühletin kaldırılması talebinin reddine ilişkin kararlara karşı kanun yoluna başvurulamaz.

(*) Kesin mühlet talebinin değerlendirilmesi sonucunda, hakkında iflâs kararı verilmeyen borçlunun konkordato talebinin reddine karar verilirse, borçlu veya varsa konkordato talep eden alacaklı, 10 gün içinde istinaf yoluna başvurabilir. İstinaf kararı kesindir.

(*) Bölge adliye mahkemesi tarafından ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak mühlet kararı verilirse, dosya, ilk derece mahkemesine gönderilir.

(*) Mühlet içinde borçlu aleyhine kamu alacakları da dahil hiçbir takip yapılamaz, mevcut takipler durur, ihtiyatî tedbir ve ihtiyatî haciz kararları uygulanmaz.

(*) İşçi ve nafaka alacakları gibi imtiyazlı alacaklar için haciz yoluyla takip yapılabilir.

(*) Tasdik edilen konkordato projesi aksini belirtmedikçe kesin mühlet tarihi itibariyle rehinle temin edilmemiş her türlü alacağa faiz işlemesi durur.

(*) Konkordato mühletinin verilmesinden önce, müstakbel bir alacağın devri sözleşmesi yapılmış ve devredilen alacak konkordato mühletinin verilmesinden sonra doğmuş ise, bu devir hükümsüzdür.

(*) Konusu para olmayan alacaklar, alacaklı tarafından, ona eşit kıymette para alacağına çevrilerek komisere bildirilir.

(*) Mühlet sırasında rehinli alacaklar için rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatılabilir, başlamış takiplere devam edilebilir ancak muhafaza tedbirleri alınamaz ve rehinli malın satışı gerçekleştirilemez.

(*) Borçlunun tarafı olduğu sözleşmelerde yer alan ve konkordato talebinde bulunmasını borcun muacceliyet şartı, akde aykırılık veya haklı fesih sebebi sayan hükümler, borçlunun konkordato yoluna başvurması durumunda uygulanmaz.

(*) Konkordatonun amaca ulaşmasını engelleyici sürekli borç ilişkileri, komiserin uygun görüşü ve mahkeme onayı ile feshedebilir. Bu nedenle ödenecek tazminat, konkordato projesine tabi olur.

(*) Borçlu, komiser nezaretinde işlerine devam eder. Mahkeme, bazı işlemleri komiser iznine bağlayabilir veya borçlu yerine komiserin işletmenin faaliyetini yürütmesine karar verebilir.

(*) Borçlu, mühlet kararından itibaren mahkeme izni dışında rehin tesis edemez, kefil olamaz, taşınmaz ve işletmenin devamlı tesisatını kısmen dahi olsa devredemez, takyit edemez ve ivazsız tasarruflarda bulunamaz. Aksi hâlde yapılan işlemler hükümsüzdür.

(*) Komiser, önce borçlunun mevcudunun bir defterini yapar ve malların kıymetlerini takdir eder. Rehinli malların kıymet takdirine ilişkin kararını alacaklılar toplantısından önce yazılı olarak rehinli alacaklılara ve borçluya bildirir.

(*) İlgililer, 7 gün içinde mahkemeden rehinli malların kıymetini yeniden takdir etmesini isteyebilirler.

(*) Komiser yapacağı ilanla alacaklıları 15 gün içinde alacaklarını bildirmeye davet eder. Bildirmeyen alacaklıların bilançoda kayıtlı olmadıkça konkordato projesi müzakerelerine kabul edilmeyeceği ihtarını da içeren ilan, adresi belli olan alacaklılara posta ile gönderilir.

(*) Komiser, borçluyu iddia olunan alacaklar hakkında açıklamaya davet eder. Borçlunun defter ve belgelerini de inceleyen görüşünü rapor eder.

(*) Konkordato projesinin hazırlanması, alacakların bildirilmesi ve tahkiki tamamlandıktan sonra komiser, yeni bir ilânla alacaklıları, konkordato projesini müzakereye davet eder. İlanda alacaklıların, toplantıdan önceki yedi gün içinde belgeleri inceleyebilecekleri de bildirilir.

(*) Komiser alacaklılar toplantısına başkanlık edip borçlunun durumunu rapor eder. Borçlu gerekli açıklamaları yapmak üzere toplantıda hazır bulunmaya mecburdur.

(*) Konkordato projesi karar nisabı: Kayıtlı alacaklıların ve alacakların yarısı veya kayıtlı alacaklıların dörtte birini ve alacakların üçte ikisini aşan bir çoğunluk

(*) Oylamada sadece konkordato projesinden etkilenen alacaklılar oy kullanabilir. İşçi veya nafaka alacağı gibi imtiyazlı alacaklılar ile borçlunun eşi ve çocuğu, kendisi ve evlilik bağı ortadan kalkmış olsa dahi eşinin anası, babası ve kardeşi nisapta dikkate alınmaz.

(*) Rehinle temin edilmiş olan alacaklar, kıymet Takdiri sonucu teminatsız kaldıkları kısım için hesaba katılırlar.

(*) Konkordato tutanağı, kabul ve ret oylarını içerecek şekilde imzalanır. Toplantıyı izleyen 7 gün içinde gerçekleşen iltihaklar da kabul olunur.

(*) Komiser, iltihak süresinin bitmesinden itibaren en geç 7 gün içinde konkordatoya ilişkin bütün belgeleri, konkordato projesinin kabul edilip edilmediğine ve tasdikinin uygun olup olmadığına dair gerekçeli raporunu mahkemeye tevdi eder.

(*) Konkordatoya muvafakat etmeyen alacaklı borçtan birlikte sorumlu olanlara karşı bütün haklarını muhafaza eder.

(*) Mahkeme komiserin gerekçeli raporunu inceleyip komiseri dinledikten sonra karar verir. Sebeplerini duruşma gününden en az 3 gün önce yazılı olarak bildiren itiraz sahipleri duruşmada hazır bulunabilir.

(*) Konkordato Projesi Tasdik Şartları

Alacaklılar toplantısında ve iltihak süresi içinde yasal çoğunluk oyu ile kabul edilen konkordato projesinin tasdiki şu şartların gerçekleşmesine bağlıdır:

  1. Adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olacağının anlaşılması; malvarlığının terki suretiyle konkordatoda paraya çevirme hâlinde elde edilen hasılat veya üçüncü kişi tarafından teklif edilen tutarın iflâs yoluyla tasfiye hâlinde elde edilebilecek bedelden fazla olacağının anlaşılması
  2. Teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması
  3. İşçi ve nafaka alacakları gibi imtiyazlı alacakların tam olarak ödenmesinin ve mühlet içinde komiserin izniyle akdedilmiş borçların ifasının, alacaklı bundan açıkça vazgeçmedikçe yeterli teminata bağlanmış olması
  4. Konkordatonun tasdiki yargılama giderleri ile konkordatonun tasdiki durumunda alacaklılara ödenmesi kararlaştırılan para üzerinden alınması gereken harcın, tasdik öncesi borçlu tarafından mahkeme veznesine depo edilmelidir.
  5. Mahkeme konkordato projesini yetersiz bulursa kendiliğinden veya talep üzerine düzeltme isteyebilir.

(*) Konkordato tasdik kararında alacaklıların hangi ölçüde alacaklarından vazgeçtiği ve ödemelerin hangi takvim içinde yapılacağı belirtilir.

(*) Tasdik kararı ile birlikte konkordatonun ifasını gözetmek, yönetmek ve tasfiye tedbirleri almakla görevli bir kayyım tayin edilebilir. Kayyım, iki ayda bir mahkemeye rapor verir.

(*) Borçlunun talebi üzerine, tasdik kararında rehinli malın muhafaza altına alınması ve satışı, karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir. Erteleme halinde satış isteme süresi işlemez.

  1. a) Rehinle temin edilen alacak konkordato talebinden önce doğmuş olmalıdır.
  2. b) Rehinle temin edilen alacağın konkordato talep tarihine kadar ödenmemiş faizi bulunmamalıdır.
  3. c) Borçlu rehinli malın, işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunu ve paraya çevrilmesi durumunda ekonomik varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmiş olmalıdır.

(*) Borçlunun talebi üzerine, tasdik kararında finansal kiralama konusu malların iadesi, karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir.

  1. a) Borçlu finansal kiralama sözleşmesinin aynen ifasını m.294/7 uyarınca üstlenmiş olmalıdır.
  2. b) Finansal kiralamadan doğan kira alacağı konkordato talebinden önce doğmuş olmalıdır.
  3. c) Ödenmemiş kira borcu, üç aylık tutarı aşmamalıdır.
  4. d) Bu erteleme nedeniyle finansal kiralama konusu malın değer kaybından kaynaklanabilecek zarar, teminat altına alınmış olmalıdır.
  5. e) Borçlu finansal kiralama konusu malın işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunu ve iade edilmesi durumunda ekonomik varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmiş olmalıdır.

(*) Borçlu, rehinli veya finansal kiralama konusu malı rızasıyla devreder, iflâs eder veya ölürse, erteleme kendiliğinden hükümsüz hâle gelir.

Konkordatoyu tasdik eden mahkeme, ilgili alacaklının talebi üzerine ve borçluyu da davet ederek aşağıdaki hâllerden birinin varlığının yaklaşık olarak ispat edilmesi kaydıyla erteleme kararını kaldırır.

  1. a) Borçlu ertelemeyi yanlış bilgiler vermek suretiyle elde etmişse.
  2. b) Serveti ve gelirleri artmış olan borçlu, ekonomik varlığını tehlikeye sokmadan borcu ödeyebilecek hâle gelmişse
  3. c) Rehinli malın paraya çevrilmesi veya finansal kiralama konusu malın iadesi, borçlunun ekonomik varlığını artık tehlikeye sokmayacaksa.

(*) Konkordato tasdik edilmezse mahkeme konkordato talebinin reddine karar verir ve ilan eder. Ayrıca iflasa tabi borçlunun resen karar verir.

(*) Konkordato hakkında verilen karara karşı borçlu veya konkordato talep eden alacaklı, kararın tebliğinden; itiraz eden diğer alacaklılar ise tasdik kararının ilânından itibaren 10 gün içinde istinaf yoluna başvurabilir. BAM kararına karşı 10 gün içinde temyize başvurulabilir.

(*) Alacakları itiraza uğramış alacaklılar, tasdik kararını izleyen bir ay içinde dava açabilirler. Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından, mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir. Süresi içinde dava açmamış olan alacaklılar, bu paydan ödeme yapılmasını talep edemezler; bu durumda yatırılan pay borçluya iade edilir.

(*) Konkordato, tasdik ile bağlayıcı hâle gelir. Projede tasdik kararının kesinleşmesi ile bağlayıcı hâle geleceği de kararlaştırılabilir. Bağlayıcı hâle gelen konkordato, konkordato talebinden önce veya komiserin izni olmaksızın mühlet içinde doğan bütün alacaklar için mecburidir.

(*) Kredi kurumları tarafından verilen krediler de dahil olmak üzere, mühlet içinde komiserin izniyle akdedilmiş borçlar, adi konkordatoda konkordato şartlarına tabi değildir.

(*) Konkordatonun taraflar için bağlayıcı hâle gelmesi, geçici mühlet kararından önce başlatılmış takiplerde konulan ve henüz paraya çevrilmemiş olan hacizleri hükümden düşürür.

(*) Borçlunun bazı alacaklılar lehine projede öngörülenden fazla yaptığı vaatler hükümsüzdür.

(*) Tasdik edilen proje gereği kendisine ifa yapılmayan her alacaklı, mahkemeden konkordatonun kendisi hakkında feshini isteyebilir. Her alacaklı, kötü niyetle sakatlanmış konkordatonun feshini isteyebilir.

Uzlaşma İle Yeniden Yapılandırma

[ İİK m.309m-309ü ]

[ Sermaye Şirketleri (AŞ – LtdŞ – PKomŞ)  ve Kooperatifler İçin ]

(*) Muaccel para borçlarını ödeyemeyecek durumda olan veya aktifi borçlarını karşılamaya yetmeyen ya da bu tür bir tehlike içinde bulunan bir sermaye şirketi veya kooperatif, önceden müzakere edilmiş ve projeden etkilenen alacaklılar tarafından gerekli çoğunluk sağlanarak kabul edilmiş olan yeniden yapılandırma projesi ile birlikte, uzlaşma için Ticaret Mah.ne başvurabilir.

(*) Bankalar ve sigorta şirketleri bu yola başvuramazlar.

(*) Alacaklıların yarısı ve alacakların üçte ikisi, projenin kabulü için gerekli olan çoğunluğu ifade eder.

(*) Projenin birden fazla alacaklı sınıfı içermesi hâlinde, her alacaklı sınıfının kendi içinde projeyi gerekli çoğunluk ile kabul etmiş olması gerekir.

(*) Yeniden Yapılandırma Projesi:

  1. Projeden etkilenen alacaklılar ile diğer alacaklar arasındaki eşitlik ilkeleri
  2. Projenin, borçlunun taraf olduğu sözleşmelere ve malvarlığı üzerindeki tasarruf yetkisine etkisi
  3. Borçlunun kredi gibi finansman kaynaklarına başvurup başvurmaya-cağı
  4. Borçlunun işletmesinin kısmen ya da tama-men devri, diğer bir şirketle birleşmesi, sermaye yapısı veya ES’nin değiştirilmesi, borçlu işletmenin yönetiminin belirlenmesi, borçların vadelerinin uzatılması, faiz oranlarının değiştirilmesi, menkul kıymet ihracı gibi projenin uygulanabilirliğini sağlayabilecek yöntemler.
  5. Tasdik kararı sonrası proje uygulamasının nasıl denetleneceği.
  6. Projeyi reddeden alacaklının alacağının, projede kendi sınıfı için öngörülen haktan daha azını açıkça kabul etmediği sürece, nitelik itibarıyla benzer alacaklarla eşit muameleye tâbi olacağı

(*) Başvuru Evrakı

  1. Yeniden yapılandırma projesi
  2. Borçlunun malî durumu
  3. Borçlunun ödeme kabiliyeti kazanmasını sağlayarak muaccel borçlarını ödeme plânına göre ödeyebileceğini gösteren belgeler
  4. Projeden etkilenen / etkilenmeyen alacaklılar listesi.
  5. Görüşmelere katılan ve projeden etkilenen alacaklılara yönelik bilgilendirmenin uygun araçlarla yerine getirildiğini gösteren belgeler
  6. Projeden etkilenip onay veren alacaklılara ait tutanaklar
  7. Projeye göre alacaklıların eline geçecek miktar ile borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarın karşılaştırmalı tablosu
  8. Sayı ve meblağ itibarıyla çoğunluğu gösteren cetvel
  9. Borçlunun ödeme kabiliyetine kavuşabileceğini ve projenin uygulanabilirliğini gösteren bir bağımsız denetim kuruluşu finansal analiz raporu

(*) Mahkeme, başvuru-yu izleyen 30 gün içinde yapılması gereken duruşma gününü belirler, başvuruyu ilan edip başvuru dosyasının nerede ve nasıl görülebileceğini adresi bilinen alacaklılara tebliğ eder.

(*) Mahkeme, ayrıca, tarafların talebi ile nihai karara kadar alınması gereken geçici tedbirleri alır; borçlunun faaliyetlerini yönetecek ara dönem denetçisi görevlendirir.

(*) Mahkeme, kamu alacakları dahil, borçlu aleyhine başlayan dava ve takiplerin durmasına ve yeni takip yapılmamasına, ihtiyati tedbir / haciz kararlarının uygulanmamasına ara dönem için karar verebilir.

(*) Ara dönemde borçlu, işletmenin devamı için zorunluysa kredi gibi finansman araçlarına başvurabilir.

(*) Tasdik duruşmasında mahkeme, ara dönem denetçisini, borçlu işletmenin yetkililerini ve mevcut alacaklıları dinler. Borçlunun yeniden yapılandırmada iyi niyetli olduğu, yasal şartları yerine getirdiği kanaatine varırsa, en geç 30 gün içinde başvuruyu tasdik eder, aksi halde reddine karar verir.

(*) Tasdik kararı ile birlikte mahkeme, tarafları dinleyerek ehliyetli bir proje denetçisi tayin edebilir.

(*) Tasdik/ret kararı, 10 gün içinde taraflarca temyiz edilebilir. Temyiz incelemesi ivedilikle yapılır ve verilecek karara karşı, karar düzeltme yoluna başvurulamaz.

(*) Tasdik edilmiş bir yeniden yapılandırma projesi, projeden etkilenen alacaklılarla yapılmış tüm sözleşme hükümlerinden önce gelir.

(*) Yargıtay’ca bozulan projenin tasdik kararının icrası kendiliğinden durur. Bozma kararına kadar yapılan işlemler geçerliliğini korur.

(*) Yargıtay’ın bozma kararına mahkemece uyulması üzerine, mahkemece verilmiş tedbirler kalkar, durmuş dava ve takiplere devam edilir.

(*) Borçlunun proje yükümlerini ihlal şikayetlerini inceleyen mahkeme, şikayetleri haklı görürse derhal borçlunun iflâsına hükmeder.

III. Rehinli Borçların Yapılandırılması

[ İİK m.308h ]

(*) Adi konkordatoda borçlu, ön projede belirtmek suretiyle, alacaklı lehine rehin tesis edilmiş borçlarının yapılandırılmasını da talep eder.

(*) Komiser, kesin mühlet içinde uygun göreceği zamanda bütün rehinli alacaklıları borçlunun anapara indirimi, faiz indirimi, vadelendirme veya diğer ödeme tekliflerini müzakere etmek üzere davet eder.

(*) Müzakerede ve izleyen 7 günlük iltihak süresi içinde rehinli alacaklıların, alacak miktarı itibarıyla üçte ikiyi aşan çoğunluğu ile bir anlaşma hasıl olursa, komiser, imzalanan anlaşmaları tutanağa bağlar ve mahkemeye tevdi edeceği raporuna ekler.

(*) Borçlu tekliflerinin alacak miktarı itibarıyla üçte ikiyi aşan çoğunlukla kabul edilmesi hâlinde, borçlu ile anlaşamayan rehinli alacaklı, konkordato talep tarihinden itibaren, taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan temerrüt öncesi faiz oranı uygulanmak suretiyle, diğer rehinli alacaklılarla yapılan anlaşmalardan en uzun vadelisine tabi olur.

(*) Rehinli alacaklılarla bir anlaşmaya varılamamışsa, bu husus komiserin raporuna işlenir.

(*) Mahkeme, rehinli alacaklılarla yapılan anlaşmaları üçte iki oranına ulaşılıp ulaşılmadığı ve anlaşmaya varılamayan rehinli alacaklılar varsa bunlara uygulanacak ödeme planının bu maddede öngörülen şartlara uyup uymadığı bakımından kontrol edip vereceği kararda belirtir.

(*) Alacaklılar toplantısı borçlunun konkordato projesini kabul etmezse, bu madde uyarınca anlaşma yapmış olan rehinli alacaklıların borçluyla akdetmiş bulundukları anlaşmalar ve anlaşma yapmamış olan rehinli alacaklılar için hazırlanmış olan ödeme planı geçerli hâle gelmez.

(*) Yapılan anlaşmaya uygun olarak kendisine karşı ifada bulunulmayan her rehinli alacaklı tasdik kararını veren mahkemeye başvurarak o rehinli alacağa ilişkin anlaşmayı feshettirebilir.

(*) Bu şekilde anlaşmanın feshi ile üçte iki oranının altına düşüldüğü takdirde, borçlunun teklifini kabul etmeyip ödeme planına tabi tutulan rehinli alacaklılar bu planla bağlı olmaktan çıkar, borçlu ile anlaşmış olan rehinli alacaklılar ise anlaşmayı sona erdirebilir.

(*) Bu madde münhasıran adi konkordatoya bağlı olarak uygulanır.

Malvarlığı Terki İle Konkordato

[ İİK m.309a-309l ]

(*) Burada alacaklılara, borçlunun malvarlığı üzerinde tasarruf ederek kısmen veya tamamen üçüncü kişiye devir yetkisi verilir.

(*) Alacaklılar tarafından seçilen konkordato tasfiye memurları ve alacaklılar kurulu, alacaklıların haklarını gözetir.

(*) Konkordato tasfiye memuru icra mahkeme-sinin seçimini onayı ile göreve başlar.

(*) Konkordato komiseri de tasfiye memuru olabilir.

(*) Malvarlığının terki suretiyle konkordatonun tasdikine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, borçlu malları üzerinde tasarruf edemez.

(*) Borçlu ticaret siciline kayıtlı ise ticaret unvanına “konkordato tasfiyesi hâlinde” sözcükleri eklenir.

(*) Konkordato tasfiye memurları malların muhafazası ve paraya çevrilmesi veya lüzumu hâlin-de malların devri için gerekli bütün işlemleri yerine getirir. Mahkemelerde konkordato masasını temsil eder.

(*) Konkordato tasfiye memurları, alacaklılar kurulunun nezaret ve denetimine tâbidir.

(*) Konkordato tasfiye memurlarının paraya çevirmeye ilişkin kararlarına karşı 7 gün içinde alacaklılar kurulu nezdinde itiraz edilebilir ve bu kurulun kararlarına karşı da şikâyet yoluna başvurulabilir.

(*) Konkordato masasına dahil malvarlığı ayrı ayrı veya bütün hâlinde paraya çevrilir.

(*) Paraya çevirme, pazarlık veya açık artırma yoluyla gerçekleştirilir.

(*) Tasfiye sona erince konkordato tasfiye memurları bir nihaî rapor düzenler ve alacaklılar kurulu onayına sunar.

(*) Kurulun onayladığı nihaî rapor tasdik makamı olan Ticaret Mah.ne gönderilir ve alacaklıların incelemesine amade tutulur.

(*) Tasfiyenin bir yıldan uzun sürmesi hâlinde konkordato tasfiye memurları, her yıl en geç Aralık ayı sonuna kadar, tasfiye edilen malvarlığı ve paraya çevrilmemiş malların durumunu belirten bir cetvel ve bir rapor düzenleyip alacaklılar kuruluna tevdi eder. Bu cetvel ve rapor, takip eden yılın Şubat ayı sonuna kadar alacaklıların incelemesine açık olacak şekilde tasdik makamına sunulur.

(*) Niteliğine aykırı düşmedikçe İİK 285-308 hükümleri burada da uygulanır.

CEZA HÜKÜMLERİ

İİK m.331/3:

Konkordato mühleti talebinden önceki iki yıl içinde ya da konkordato mühleti talebi süresinden sonra alacaklısını zarara sokmak maksadıyla, mallarını veya bunlardan bir kısmını mülkünden çıkararak, telef ederek veya kıymetten düşürerek hakiki surette yahut gizleyerek muvazaa yoluyla başkasının uhdesine geçirerek veya asıl olmayan borçlar ikrar ederek mevcudunu suni surette eksiltirse, aleyhine aciz belgesi aldığını veya alacaklı alacağını alamadığını ispat ettiği takdirde, alacaklının şikayeti üzerine altı aydan üç yıla kadar hapis ve bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.

İİK m.332/2:

Konkordato mühleti talebinden önceki iki yıl içinde adet üzere tecviz edilemeyecek bir hiffetle hareket ederek veya haddinden ziyade masraflar yaparak yahut cüretli talih oyunlarına veya basiretsizce spekülasyonlara girişerek yahut işlerinde ağır ihmallerde bulunarak aczine kendi fiili ile sebebiyet verir yahut vaziyetinin fenalığını bildiği halde o gibi hareketlerle bu fenalığı ağırlaştırırsa, aleyhine aciz belgesi istihsal edildiği veya alacaklı alacağını istifa edemediğini ispat ettiği takdirde, alacaklının şikayeti üzerine onbeş günden altı aya kadar hapis cezasıyla cezalandırılır

İİK m.332/3:

Borçluyu fazla borç altına girmeye veya talih oyunu ile spekülasyonlarda bulunmaya sevk etmiş yahut ağır faiz almak suretiyle zaafından istifade etmiş olan alacaklıların şikâyet hakkı yoktur.

İİK m.333:

Her kim iflas bürosu veya idaresinin yahut bir alacaklının veya alacaklılar toplanmasındaki mümessilinin reyini yahut konkordatoya muvafakatini kazanmak için ona hususi bir menfaat temin veya vaat ederse altı aydan iki seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Menfaat temin eden alacaklı yahut mümessili de aynı ceza ile cezalandırılır. Suçun iflas bürosu veya idaresi üyesi tarafından işlenmesi halinde, ceza yarı oranında artırılır.

İİK m.334:

Konkordato mühleti elde etmek veya konkordato veya sermaye şirketleri ile kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırma projesini tasdik ettirmek için hileli tutum ve davranışlarıyla malî durumu hakkında alacaklıları, komiseri, ara dönem denetçisini veya yetkili memuru hataya düşürmek veya konkordato projesine ya da sermaye şirketleri ve kooperatiflerin uzlaşma yoluyla yeniden yapılandırılması projesine uymamak yoluyla kasten zarara sebebiyet veren borçlu, ilgilinin şikâyeti üzerine altı aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Av. Dr. Yahya Deryal tarafından kaleme alınan“ Yeni Konkordato Hukuku ” başlıklı makalenin tüm hakları yazarına aittir. Bilirkişi.Net yazardan aldığı özel izinle bu makaleyi yayınlamaktadır. Bu makale 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası kapsamında korunmaktadır.